تأکید بر نقش رتبه‌بندی شرکت‌های برتر ایران در ارتقای حکمرانی اقتصادی و تصمیم‌گیری مدیران

به گزارش شما و اقتصاد: نشست خبری بیست‌ونهمین دوره رتبه‌بندی شرکت‌های برتر ایران (IMI100) با حضور مدیران سازمان مدیریت صنعتی، مرکز رتبه‌بندی شرکت‌های برتر و اصحاب رسانه برگزار شد. در این نشست، ضمن تشریح فلسفه و فرایند رتبه‌بندی بنگاه‌های اقتصادی، بر نقش این طرح در ارائه تصویری دقیق از وضعیت اقتصاد کشور، کمک به تصمیم‌گیری مدیران و پشتیبانی از سیاست‌گذاری‌های اقتصادی تأکید شد.

رتبه‌بندی شرکت‌های برتر ایران از سال 1377 و با الگوبرداری از مدل‌های معتبر بین‌المللی در سازمان مدیریت صنعتی آغاز شده است. این طرح طی نزدیک به سه دهه، از ارزیابی شرکت‌ها بر اساس تعداد محدودی شاخص، به نظامی جامع با بیش از 33 شاخص در هفت حوزه اصلی تبدیل شده است.

در این نشست اعلام شد که اطلاعات هزاران شرکت از منابعی همچون سامانه کدال و داده‌هایی که شرکت‌ها در اختیار مرکز رتبه‌بندی قرار می‌دهند، جمع‌آوری و پس از بررسی و تحلیل، شرکت‌های برتر در گروه‌های مختلف معرفی می‌شوند. در این فرایند، 500 شرکت برتر در 32 گروه صنعتی مورد ارزیابی قرار می‌گیرند تا هر بنگاه، علاوه بر جایگاه عمومی خود، وضعیتش را در مقایسه با رقبای همان صنعت نیز مشاهده کند.

رتبه‌بندی؛ فراتر از انتشار یک فهرست

بهنام فیض‌آبادی، از مدیران مرکز رتبه‌بندی شرکت‌های برتر، در این نشست با تأکید بر اینکه هدف این طرح صرفاً انتشار فهرستی از شرکت‌های دارای بیشترین فروش نیست، گفت: فلسفه اصلی رتبه‌بندی آن است که از داده به اطلاعات، از اطلاعات به تحلیل و از تحلیل به بینش برسیم؛ به‌گونه‌ای که مدیران و سیاست‌گذاران بتوانند بر اساس شناخت دقیق‌تر، تصمیم‌های مؤثرتری اتخاذ کنند.

وی افزود: در این رتبه‌بندی، تنها درآمد و سود شرکت‌ها بررسی نمی‌شود، بلکه شاخص‌هایی مانند رشد فروش، فروش سرانه، ارزش افزوده ایجادشده، رشد دارایی‌ها، رشد اشتغال، بهره‌وری، بازده فروش، بازده دارایی، بازده حقوق صاحبان سهام، گردش دارایی‌ها، نقدینگی، صادرات، رشد صادرات، صادرات سرانه و سهم صادرات از فروش نیز مورد توجه قرار می‌گیرد.

به گفته فیض‌آبادی، اعداد و اطلاعات مالی شرکت‌ها بازتاب تصمیم‌های مدیریتی و استراتژی‌های بنگاه‌ها هستند. برای نمونه، رشد فروش می‌تواند نتیجه سیاست توسعه بازار، رشد دارایی‌ها می‌تواند حاصل استراتژی سرمایه‌گذاری و افزایش صادرات می‌تواند نشان‌دهنده موفقیت شرکت در بازارهای بین‌المللی باشد. از این رو، رتبه‌بندی تلاش می‌کند دلایل تغییر جایگاه شرکت‌ها را نیز تحلیل کند، نه اینکه صرفاً رتبه نهایی آنها را اعلام کند.

وی ادامه داد: مدیران شرکت‌ها باید بتوانند پاسخ دهند که اکنون در چه جایگاهی قرار دارند، رقبای آنها در چه وضعیتی هستند، در کدام شاخص‌ها عملکرد بهتری دارند و در چه زمینه‌هایی نیازمند بهبود هستند. گزارش‌های تخصصی مرکز رتبه‌بندی با همین هدف تهیه می‌شود و بسیاری از مدیران، تصمیم‌های سال‌های آینده خود را بر اساس این گزارش‌ها تنظیم می‌کنند.

ارزیابی شرکت‌ها بر اساس 33 شاخص

در این دوره، شرکت‌ها بر اساس بیش از 33 شاخص و در حوزه‌هایی مانند اندازه و رشد، سودآوری و عملکرد، بهره‌وری، صادرات، نقدینگی، ارزش بازار و سایر مؤلفه‌های اقتصادی و مدیریتی ارزیابی می‌شوند.

مسئولان سازمان مدیریت صنعتی تأکید کردند که شاخص‌های رتبه‌بندی متناسب با نیازهای کشور و تحولات صنایع در حال توسعه است و در سال‌های آینده نیز شاخص‌های جدیدی به این نظام ارزیابی افزوده خواهد شد.

در این چارچوب، رتبه‌بندی شرکت‌ها به مدیران کمک می‌کند تا عملکرد بنگاه خود را نه‌تنها در سطح ملی، بلکه در مقایسه با شرکت‌های هم‌گروه صنعتی بررسی کنند. این مقایسه می‌تواند زمینه شناسایی نقاط قوت، ضعف، فرصت‌های توسعه و تهدیدهای پیش‌روی شرکت‌ها را فراهم کند.

مشارکت شرکت‌ها در رتبه‌بندی رایگان و داوطلبانه است

در بخش دیگری از نشست خبری، بر رایگان و داوطلبانه بودن مشارکت شرکت‌ها در رتبه‌بندی تأکید شد. مسئولان سازمان مدیریت صنعتی اعلام کردند که شرکت‌ها برای حضور در فرایند رتبه‌بندی هزینه‌ای به این سازمان پرداخت نمی‌کنند و اطلاعات خود را برای ارزیابی در اختیار مرکز رتبه‌بندی قرار می‌دهند.

پس از جمع‌آوری و تحلیل داده‌ها، نتایج در قالب گزارش‌ها و محصولات تخصصی در اختیار شرکت‌ها، مدیران، پژوهشگران و نهادهای سیاست‌گذار قرار می‌گیرد. این اطلاعات همچنین می‌تواند برای تدوین برنامه‌های توسعه، سیاست‌گذاری صنعتی و ارزیابی وضعیت اقتصاد کشور مورد استفاده قرار گیرد.